تاملي در اجرايي شدن برجام

 قاسم روان‌بخش

سرانجام پس از كش و قوس‌هاي فراوان، 26 مهر فرا رسيد و در كمال ناباوري برجام به اجرا در آمد؛ اما در روند برجام طي دو سال گذشته اتفاقاتي افتاد كه تحليل آن خالي از لطف نيست و تاريخ در باره آن‌ها قضاوت خواهد كرد. در آثار جلال آل احمد و برخي ديگر از روشنفكران آمده است كه روحانيت، پاي هيچ سند ذلت باري را امضاء نكرده است و همواره اين روشنفكران غرب زده بوده‌اند كه پاي اسناد ذلت بار را امضا و بخشي‌هايي از اين سرزمين را به بيگانگان واگذار كرده‌اند.
اين ادعاي بزرگ را تاريخ ملت ايران و‎ كشورهايي چون عراق به اثبات رسانده‌اند. 37 سال حاكميت نظام جمهوري اسلامي نيز سند پرافتخار ديگري بر اين مدعاست؛ جنگ 8 ساله و دفاع از تماميت ارضي و آرمان‌هاي اسلام و انقلاب اسلامي گواه بر اين مدعاست. ولي در ماجراي برجام و مذاكرات هسته‌اي همه همت دشمن اين بود كه اين مدعا نقض شود و امضاي ولي فقيه و امام مسلمين را پاي چنين سند ذلت باري بنشانند. خوشبختانه مقام معظم رهبري با درايت و بصيرت فوق‌العاده، حاضر به امضاي برجام نشدند. همان طور كه آيت ا... جنتي تصريح كردند، به رغم تاييد شوراي امنيت ملي، مقام معظم رهبري حاضر به امضاي برجام نشدند. از سوي ديگر كساني مي‌خواستند رد برجام را نيز معطوف به رهبري كنند و به عبارتي همه مشكلات كشور را كه در دو سال گذشته به خاطر بي‌تدبيري به وجود آمده به گردن رهبري بيندازند و اين گونه وانمود كنند كه ايشان نگذاشتند مشكلات حل شود و گرنه ما با اجراي برجام آن‌ها را حل مي‌كرديم!
برخي تصور مي‌كنند كه اين‌كه رهبري فرموده‌اند مجلس كنار گذارده نشود و خود ايشان در اين موضوع دخالت نمي‌كنند به معناي اين است كه ايشان حق دخالت ندارند! لذا با ادبياتي صحبت مي‌كنند كه رهبري معني ندارد با برجام مخالفت كنند! به راستي آيا رهبري كه داراي ولايت مطلقه هستند، حق دخالت در اين امر مهم ندارند؟! معناي عدم دخالت ايشان شايد اين باشد كه مصلحت نمي‌دانند تاييد يا رد اين پروژه به گردن رهبري بيفتد. ولي اگر كسي بخواهد نظر رهبري را درباره برجام بداند چندان سخت نيست؛ زيرا معظم‌له بارها نظرخودشان را در اين باره بيان كرده‌اند. ايشان اولا فرموده‌اند كه به مذاكرات خوشبين نيستند و ثانيا بر فرض اين‌كه مذاكرات نتيجه بخش باشد سخن صريح ايشان است كه تمامي تحريم‌ها بايد در روز توافق برداشته شود نه بعد از راستي آزمايي توسط دشمن. متاسفانه براساس آن چه در برجام آمده و توسط دولت به صورت داوطلبانه در حال اجراست، بخش عمده تحريم‌ها پس از اجراي همه خواسته‌هاي دشمن بر روي زمين، تعليق مي‌شود(اگر بشود) و البته احتمال دارد كه پس از اجراي بخش مربوط به ايران، باز هم آژانس گزارش درستي ندهد و تحريم‌ها سر جايش باقي بماند.
آن‌چه در روز 26 مهر انجام شد، «اعلام» لغو يا تعليق بخشي از تحريم‌هاي امريكايي و اروپايي بود ولي تا روز اجرايي شدن لغو يا تعليق تحريم‌ها بيش از 2 ماه باقي است؛ زيرا منوط به گزارش آژانس و راستي آزمايي توسط آن شده است. در طول 12 سال گذشته هيچ‌گاه آژانس به نفع ملت ايران گزارش نداده است. اكنون بايد در انتظار نشست و ديد آيا اين بار كه قريب به 12 تن از اورانيوم غني شده موجود ايران به خارج فرستاده مي‌شود و به جاي آن قرار است اورانيوم طبيعي يعني خاك معدن دريافت كند! و دستگاه‌هاي سانتريفيوژ ايران كه با خون مظلوماني مانند شهرياري و... به دست آمده در فردو و نطنز برچيده شوند و قلب راكتور اراك بيرون آورده و در داخل آن بتون ريخته شود، برخلاف روند قبلي اش اقدام خواهد كرد يا نه؟
روز اجراي برجام را بايد روز تلخ تاريخ ايران ناميد؛ چراكه آن‌چه اين روزها از همه چيز تلخ‌تر است، ناديده‌گرفتن عزت ملت ايران است. دشمنان ايران اسلامي ما را به اموري ملزم كرده‌اند كه هر ايراني با غيرتي را به لرزه مي‌آورد. ‌اي كاش برخي مسوولان مقداري به عمق ماجرا توجه مي‌كردند.

 شما و پرتو